Activerend onderwijs is erop gericht dat kennis beter blijft hangen wanneer de leerlingen actief betrokken zijn bij de les. Dit kun je tijdens je gele les doen. Zo kun je bij de uitleg ze al stimuleren door ze mee te laten denken en vragen te stellen. Ook tijdens de les zelf kunnen activerende werkvormen ingezet worden om ze actief mee te laten doen. Hiervoor zijn allerlei manieren om dit te kunnen doen.
Ik heb meerdere activerende werkvormen opgezocht die passen bij het onderwijs op mijn stageschool. Enkele zal ik ook zelf uitproberen in mijn lessen. Hiervan schrijf ik dan mijn bevindingen op.
Mindmap
Doel: Inventariseren van voorkennis
Wanneer: Aan het begin van een les(senserie)
Groepssamenstelling: Kan zowel klassikaal als in groepjes of individueel
Duur: 5 minuten
Voorbereiding: Zorgen voor grote vellen papier en stiften
Wat is de bedoeling
Je kiest een onderwerp en laat de leerling(en) zoveel mogelijk worden opschrijven die met en rond dat thema samen hangen. Uiteindelijk kun je ervoor kiezen om door middel van een klassendiscussie samen een mindmap op het bord te maken. Of iedereen één woord op het bord te laten schrijven. Laat ze een uitleg doen bij het gekozen woord of hoe ze bij het woord gekomen zijn.
Mixed up piles
Doel: Introduceren van het onderwerp, ordenen van begrippen of toetsen van kennis.
Wanneer: In het begin of aan het einde van een les(senserie)
Groepssamenstelling: Kan zowel individueel als in 2- of 3-tallen
Duur: 10 minuten
Voorbereiding: Kaarten maken met begrippen rond een onderwerp. De begrippen moeten in 2 (of meerdere) categorieën geordend kunnen worden.
Wat is de bedoeling
De leerlingen krijgen een set kaarten die over hetzelfde onderwerp gaan maar wel in 2 (of meerdere) categorieën gedeeld kunnen worden. Deze moeten zij ordenen in de gegeven categorieën. Er kan aan de leerlingen om een motivatie gevraagd worden.
Ook kan je dit gebruiken om een taal te leren. Je moet de Nederlandse kaartjes bij de juiste vertaling zoeken.
Zinnen afmaken
Doel: Oefenen van begrippen
Wanneer: In de kern of aan het einde van een les(senserie)
Groepssamenstelling: Kan zowel klassikaal als in groepjes of individueel
Duur: 20 minuten
Voorbereiding: Een tekst maken waarin je enkele begrippen laat ontbreken of juist de uitleg van een begrip.
Wat is de bedoeling
De docent heeft een tekst waar enkele begrippen of uitleg van begrippen in weggelaten zijn. De leerling moet dit gat weer invullen. Wanneer het ingevuld is kunnen de antwoorden vergeleken worden binnen een groepje om tot een beter of compleet antwoord te komen. Aan het einde kan het klassikaal besproken worden om tot het ‘beste’ antwoord te komen.
Labeling / Schema
Doel: Oefenen van begrippen
Wanneer: In de kern of aan het einde van een les(senserie)
Groepssamenstelling: Kan individueel of in groepen
Duur: 20-30 minuten
Voorbereiding: Begrippen en een tekening/schema maken die ingevuld moet worden
Wat is de bedoeling
De leerling krijgt een schema welke ingevuld moet worden met de juiste begrippen op de juiste plaats. Aan het einde kunnen de groepjes met elkaar vergelijken en eventueel verbeteren. Daarna kan ervoor gekozen worden om klassikaal te bespreken en de juiste vorm van het ingevulde blad op het bord te maken.
Hoekdiscussie
Doel: Je mening over een onderwerp kunnen verwoorden en uitwisselen met anderen.
Wanneer: In de kern of aan het einde van een les(senserie)
Groepssamenstelling: Kan individueel, in 2-tallen of klassikaal
Duur: 30-40 minuten
Voorbereiding: Het aan de kant zetten van de stoelen / tafels en het creëren van hoeken.
Wat is de bedoeling
De klas is opgedeeld in 4 hoeken. Iedere hoek staat voor een reactie op een stelling.
– Helemaal mee eens
– Beetje mee eens
– Beetje mee oneens
– Helemaal mee oneens
Als docent geef je een stelling die de leerling indivueel op papier schrijft. Ookz et hij op papier zijn individuele mening en beargumenteerd deze op papier. Als de gehele klas zijn mening op papier heeft staan loop je naar de hoek die bij jou mening past.
Binnen de hoeken worden de argumenten aan elkaar verteld en bij elkaar verzameld. Aan het einde van deze tijd moet iedereen uit de groep de beste argumenten uit de ‘hoek’ kennen.
Dan kiest de docent willekeurig een leerling uit iedere hoek die in het midden komt staan om de meningen en argumenten van zijn hoek te vertellen. Als iedere hoek zijn argumenten verteld heeft dan mag er gediscussieerd worden op eerdere genoemde argumenten.
Als een leerling uit de hoek of die in het midden staat door de argumenten wordt overtuigd mag deze ‘overlopen’ naar de andere hoek. Als dit degene in het midden betreft dan moet iemand anders uit de betreffende hoek de discussie in het midden overnemen.
Uiteindelijk wordt de gehele discussie geëvalueerd door de docent samen met de klas.
Andere handige toepassingen
Nearpod.com
Socrative.com